|
Rys geograficzno - administracyjny i historyczny Gminy i parafii Czarnia |
|
Lekcje muzealne i ginące zawody w Muzeum Kurpiowskim w Agro U Bursztyna * Muzeum Kurpiowskie w Wachu * Wach * Warsztaty i lekcje etnograficzne * Galeria wyrobów kurpiowskich * Galeria bursztynowych wyrobów * Galeria koronek frywolitkowych, szydełkowych i pisanek * Kalendarze imprez ludowo-kulturalnych * Gwara kurpiowska, gadki i wiersze kurpiowskie * Gminy Kurpiowskie Wszystko z gmin: |
|
Podania ludowe mówią, że Czarnia wzięła swą nazwę od czarnej drogi, która jako gościniec przebiegała przez środek osady. Droga była czarna, bo utwardzano ją, wysypując popioły i żużel z kuźni, dymarek i kopców, w których palono węgiel drzewny i wytapiano smołę. Pierwsza wzmianka o Czarni pochodzi z 1608 roku kiedy założono tutaj kuźnię. W tym czasie istniała obok Czarni większa osada – Surowe, którą wymienia się w 1620 roku jako jedną z największych wsi na Kurpiowszczyźnie. W 1526 roku Czarnia należała do województwa mazowieckiego, Ziemi Łomżyńskiej, powiatu ostrołęckiego. Taki przydział administracyjny trwał przez prawie cztery wieki. Tereny te szybko się zaludniały. W 1789 roku Czarnię zamieszkuje12 gospodarzy, Bandysie – 16, Długie – 12, Buhaje ( Ruchaje, Rutkowo ) – 5, Cyk – 10, Brzozowy Kąt – 10, Surowe –45. W 1830 roku w tych wsiach było 250 domów, w których mieszkało 1721 ludzi, a w 1876 roku było w obrębie naszej gminy już 2676 mieszkańców. W 1899 roku od parafii Myszyniec oddzieliła się parafia Czarnia. W okresie międzywojennym tereny te objęło województwo białostockie. Czarnia należała wówczas do gminy Wach i powiatu ostrołęckiego. W dniu 1 kwietnia 1932 roku siedzibę gminy Wach przeniesiono do Czarni. Nowa gmina liczyła wówczas 23 wsie. Zajmowała obszar 61,6 km powierzchni użytków rolnych na 144,8 km powierzchni ogólnej. Liczba ludności ( 9. XII. 1931 r. ) wynosiła 5696 osób, co wśród 7 ówczesnych gmin powiatu ostrołęckiego stawiało Czarnię na trzecim miejscu pod względem gęstości zaludnienia i na siódmym pod względem liczby mieszkańców. Po wojnie w 1948 roku gmina Czarnia liczyła tylko 11 wsi – gromad. Od 1954 roku Czarnia była siedzibą Gromadzkiej Rady Narodowej. Dnia 1 stycznia 1973 roku zniesiono podział na gromady, a utworzono gminy. Wśród 9 ówczesnych gmin powiatu ostrołęckiego znalazła się również gmina Czarnia. W 1976 roku gminę Czarnia włączono do gminy Myszyniec, ale w 1982 roku przywrócono ją ponownie. Czarnia to wieś gminna i parafialna położona nad rzeką Trybówką [lewy dopływ Omulwi], w odległości 12 km na północny zachód od Myszyńca. Jest ona ułożona centralnie wśród okalających ją wiosek tej gminy, do której należą: Bandysie, Brzozowy Kąt, Cupel, Cyk, Czarnia, Długie, Michałowo, Rutkowo i Surowe. Ogólna powierzchnia gminy wynosi 92,53 km2, z czego 40% to lasy. W obrębie gminy znajduje się rezerwat przyrody „Czarnia – Surowe” o powierzchni 145 ha ze starodrzewem iglastym, w którym znajdują się jedyne w Polsce żywe sosny bartne. Pierwsza wzmianka o Czarni pochodzi z 1608 r. opracował: Witold Kuczyński |
|
Zdjęcia - Czarnia |
|
. Webmaster: Zdzisław Bziukiewicz tel. 0607-676356 Dalsze rozpowszechnianie materiałów opublikowanych w www.kurpie.com.pl jest zabronione bez zgody właściciela. Podstawa prawna: art. 25 ust. 1 pkt 1 b ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Copyright kurpie.com.pl / Zdzisław Bziukiewicz 2007 |
|
Gmina Czarnia - mapa |
|
Herb Czarni |
|
Czarnia. Pomnik brata Żebrowskiego |
|
Rezerwat Czarnia. Kapliczka św. Huberta i twórca jej - rzeźbiarz ludowy Józef Bacławski z Łysech. |
